Piazza del Popolo, Rome

Piazza del Popolo bevindt zich aan de noordelijke rand van Rome's historisch centrum, waar de Via Flaminia — aangelegd in 220 v.Chr. om Rome te verbinden met de Adriatische kust — ooit elke reiziger, pelgrim en invallerend leger de stad in leidde. Meer dan een millennium lang was dit plein het eerste gezicht van Rome: het aankomstmoment dat schrijvers, kooplieden en vorsten vol ontzag beschreven. De huidige neoklassieke vorm werd ontworpen door architect Giuseppe Valadier tussen 1811 en 1822, die een middeleeuws toegangspunt omvormde tot een groots elliptisch plein geflankeerd door terrasvormige tuinen die de Pincische Heuvel beklimmen — een van de meest doordachte staaltjes van stedelijk theater in de Italiaanse geschiedenis.

In het geometrische middelpunt van het plein staat een Egyptische obelisk van 23,2 meter hoog, oorspronkelijk uitgehouwen rond 1300 v.Chr. voor de Zonnentempel in Heliopolis. Keizer Augustus bracht hem in 10 v.Chr. naar Rome als trofee van zijn verovering van Egypte, en hij stond eeuwenlang in het Circus Maximus voordat paus Sixtus V en zijn architect Domenico Fontana hem in 1589 hier opnieuw lieten oprichten. Aan de zuidkant van het plein staan de twee Barokke tweelingkerken Santa Maria dei Miracoli (1681) en Santa Maria in Montesanto (1679), ontworpen om volkomen symmetrisch te lijken ondanks het feit dat ze op percelen van verschillende breedte staan — een architectonische illusie ontworpen door Carlo Rainaldi en verfijnd door zowel Gian Lorenzo Bernini als Carlo Fontana. De noordkant wordt gedomineerd door de Porta del Popolo, oorspronkelijk de antieke Porta Flaminia. Paus Pius IV liet hem in 1562 herbouwen door Nanni di Baccio Bigio om aankomende pelgrims onder de indruk te brengen; in 1655 voegde Bernini een opdrachtsschrift toe boven de binnenste boog met de tekst "Voor een Gelukkige en Voorspoedige Intrede" ter gelegenheid van de aankomst van koningin Christina van Zweden, die haar troon had afgestaan, zich tot het katholicisme had bekeerd en zich permanent in Rome vestigde — en de stad nooit meer verliet.

De naam van het plein verwijst naar de kerk Santa Maria del Popolo, weggestopt in de noordwestelijke hoek naast de poort. Gebouwd in 1472 in opdracht van paus Sixtus IV, bevat de kerk twee schilderijen van Caravaggio — de Bekering van Saulus en de Kruisiging van Petrus (beide ca. 1601) — in de Cerasi-kapel, alsook werken van Pinturicchio, Rafaël en Bramante. De naam "Popolo" zelf is niet afgeleid van het Italiaanse woord voor "volk", maar van het Latijnse populus, dat verwijst naar de populieren die ooit op deze plek groeiden.

Bezoekers betreden het plein tegenwoordig via metrostation Flaminio, direct onder het plein, en komen terecht in de open ruimte met de obelisk onmiddellijk boven zich. De tweelingkerken zijn gratis te bezoeken. Het terras van de Pincische Heuvel, bereikbaar via een oprit aan de oostkant van het plein, biedt een van Rome's fraaiste panoramische uitzichten over de volledige elliptische plattegrond van het plein en de koepel van de Sint-Pietersbasiliek daarachter — het best bezocht in de late namiddag wanneer het westelijk licht de travertijnen gevels doet oplichten. Het plein zelf is autovrij en 's ochtends vroeg weinig druk bezocht, waardoor het ideaal is voor een rustige verkenning voordat de reisgezelschappen arriveren.